(1) मरीचि के पुत्र कश्यप प्रजापति थे। ब्रह्मदेव की दाहिनी हाथ की बोटे की नली से दक्ष नाम का पुरुष और बाएँ हाथ की बोटे की नली से धरनी नाम की स्त्री जन्मीं। उन दोनों से एक हज़ार-हज़ार महा ऋषि जन्मे। (2) ब्रह्मा के मानस पुत्रों में दूसरे स्थान पर रहने वाले अंगिरस्‍ु को उद्दध्य, बृहस्पति और संवर्त जैसे पुत्र हुए। बृहस्पति देवताओं के आचार्य बने। (3) मैत्रि (अत्रि) नामक मानस पुत्र से अनेक महा मुनि जन्मे। (4) पुलस्त्य नामक ब्रह्मा के मानस पुत्र से राक्षसों का जन्म हुआ। (5) पुलह नामक मानस पुत्र से किन्नर और किमपुरुष वर्ग उत्पन्न हुए। (6) क्रतू नामक मानस पुत्र से पक्षियों की जाति उत्पन्न हुई।

   
    

महाभारत का अरयण्क पर्व – Mahabharat Aranyak Parv in Hindi


॥ श्रीः ॥
3.308. अध्यायः 308
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Topics
कुन्त्या सङ्गमन्तरा दुश्शकानुनये भास्करे कृच्छ्रात्तदङ्गीकरणम् ॥ 1 ॥ सूर्येण पुनः कन्यात्वलाभरूपवरदानपूर्वकं तस्यां गर्भाधानम् ॥ 2 ॥
Mahabharata - Vana Parva - Chapter Text

वैशम्पायन उवाच। 3-308-0x(2841)(27742)
सा तु कन्या बहुविधं ब्रुवन्ती मधुरं वचः।
अनुनेतुं सहस्रांशुं न शशाक मनस्विनी ॥ 3-308-1(27743)
न शशाक यदा बाला प्रत्याख्यातुं तमोनुदम्।
भीता शापात्ततो राजन्दध्यौ दीर्घमथान्तरम् ॥ 3-308-2(27744)
अनागसः पितुः शापो ब्राह्मणस्य तथैव च।
मन्निमित्तः कथं न स्यात्क्रुद्धादस्माद्विभावसोः ॥ 3-308-3(27745)
बालेनापि सता मोहाद्भृशं सापह्नवान्यपि।
नाऽभ्यासादयितव्यानि तेजांसि च तपांसि च॥ 3-308-4(27746)
साहमद्य भृशं भीता गृहीत्वा च करे भृशम्।
कथं त्वकार्यं कुर्यां वै प्रदानं ह्यात्मनः स्वयम् ॥ 3-308-5(27747)
सा वै शापपरित्रस्ता बहु चिन्तयती हृदा।
मोहेनाभिपरीताङ्गी स्मयमाना पुनःपुनः ॥ 3-308-6(27748)
तं देवमब्रवीद्भीता बन्धूनां राजसत्तम।
व्रीडाविह्वलया वाचा शापत्रस्ता विशांपते ॥ 3-308-7(27749)
पिता मे ध्रियते देव माता चान्ये च बान्धवाः।
न तेषु ध्रियमाणएषु विदिलोपो भवेदयम् ॥ 3-308-8(27750)
त्वया तु संगमो देव यदि स्याद्विधिवर्जितः।
मन्निमित्तं कुलस्यास्य लोकेऽकीर्तिर्न संशयः ॥ 3-308-9(27751)
अथवा धर्ममेतं त्वं मन्यसे तपतांवर।
ऋते प्रदानाद्बन्धुभ्यस्तव कामं करोम्यहम् ॥ 3-308-10(27752)
आत्मप्रदानं दुर्धर्ष तव कृत्वासती त्वहम्।
त्वयि धर्मो यशश्चैव कीर्तिरायुश्च देहिनाम् ॥ 3-308-11(27753)
सूर्य उवाच। 3-308-12x(2842)
न ते पिता न ते माता गुरवो वा शुचिस्मिते।
प्रभवन्ति प्रदाने ते भद्रं ते शृणु मे वचः ॥ 3-308-12(27754)
सर्वान्कामयते यस्मात्कनेर्धातोश्च भामिनि।
तस्मात्कन्येह सुश्रोणी स्वतन्त्रा वरवर्णिनि ॥ 3-308-13(27755)
नाधर्मश्चरितः कश्चित्त्वया भवति भामिनि।
अधर्मंकुत एवाहं वरेयं लोककाम्यया ॥ 3-308-14(27756)
अनावृताः स्त्रियः सर्वा नराश्च वरवर्णिनि।
स्वभाव एष लोकानां विकारोऽन्य इति स्मृतः ॥ 3-308-15(27757)
सा मया सहसंगम्य पुनः कन्या भविष्यसि।
पुत्रश्च ते महावाद्दुर्भविष्यति न संशयः ॥ 3-308-16(27758)
कुन्त्युवाच। 3-308-17x(2843)
यदि पुत्रो मम भवेत्त्वत्तः सर्वतमोनुद।
कुण्डली कवची शूरो महाबाहुर्महाबलः।
`अस्तु मे सङ्गमो देव अनेन समयेन ते' ॥ 3-308-17(27759)
सूर्य उवाच। 3-308-18x(2844)
भविष्यति महाबाहुः कुण्डली दिव्यवर्मभृत्।
उभयं चामृतमयं तस् भद्रे भविष्यति ॥ 3-308-18(27760)
कुन्त्युवाच। 3-308-19x(2845)
यद्यतदमृतादस्ति कुण्डले वर्म चोत्तमम्।
मम पुत्रस्य यं वै त्वं मत्त उत्पादयिष्यसि ॥ 3-308-19(27761)
अस्तु मे सङ्गमो देव यथोक्तं भगवंस्त्वया।
त्वद्वीर्यरूपसत्वौजा धऱ्मयुक्तो भवेत्स च ॥ 3-308-20(27762)
सूर्य उवाच। 3-308-21x(2846)
अदित्या कुण्डले राज्ञि दत्ते मे मत्तकाशिनि।
तस्मै दास्यामि वामोरु वर्म चैवेदमुत्तमम् ॥ 3-308-21(27763)
वैशम्पायन उवाच। 3-308-22x(2847)
परमं भगवन्नेवं सङ्गमिष्ये त्वया सह।
यदि पुत्रो भवेदेवं यथा वदसि गोपते ॥ 3-308-22(27764)
वैशम्पायन उवाच। 3-308-23x(2848)
तथेत्युक्त्वा तु तां कुन्तीमाविवेश विहंगमः।
स्वर्भानुशत्रुर्योगात्मा नाभ्यां पस्पर्श चैव ताम् ॥ 3-308-23(27765)
तत सा विह्वलेवासीत्कन्या सूरय्स् तेजसा।
पपात चाथ सा देवी शयने मूढचेतना ॥ 3-308-24(27766)
सूर्य उवाच। 3-308-25x(2849)
साधयिष्यामि सुश्रोणि पुत्रं वै जनयिष्यसि।
सर्वशस्त्रभृतांश्रेष्ठं कन्या चैव भविष्यसि ॥ 3-308-25(27767)
वैशम्पायन उवाच। 3-308-26x(2850)
ततः सा व्रीडिता बाला तदा सूर्यमथाब्रवीत्।
एवमस्त्विति राजेन्द्रप्रस्थितं भूरिवर्चसम् ॥ 3-308-26(27768)
इतिस्मोक्ता कुन्तिराजात्मजा सा
विवस्वन्तं याचमाना सलज्जा।
तस्मिन्पुण्ये शयनीये पपात
मोहाविष्टा वेपमाना लतेव ॥ 3-308-27(27769)
तिग्मांशुस्तां तेजसा मोहयित्वा
योगेनाविश्यात्मसंस्थां चकार।
न चैवैनां दूषयामास भानुः
संज्ञां लेभे भूय एवात बाला ॥ 3-308-28(27770)

इति श्रीमन्महाभारते अरण्यपर्वणि कुण्डलाहरणपर्वणि रअष्टाधिकत्रिशततमोऽध्यायः ॥ 308 ॥

Mahabharata - Vana Parva - Chapter Footnotes
3-308-2 दध्यौ चिन्तितवती। अन्तरं कालम् ॥ 3-308-4 बालेनाल्पवयसापि सता साधुना मोहाच्चित्तपारवश्यात् तेजासि सूर्यादीनि तपांसि दुर्वासआदीनि नाभ्यासादयितव्यान्यत्यन्तं प्रत्यासत्तिविषयाणि न कर्तव्यानि ॥ 3-308-7 बन्धूनां बन्धुभ्य इत्यर्थः ॥ 3-308-8 ध्रियते जीवति ॥ 3-308-12 प्रभवन्ति स्वाम्यमर्हन्ति ॥ 3-308-13 कामयते सर्वानिति कन्येति कन्याशब्दनिर्वचनम् ॥ 3-308-14 तत्रहेतुः लोककाम्यया लोकप्रियया कामवत्तया ॥ 3-308-15 अन्यो विवाहनियमादिर्विकारः ॥ 3-308-18 अमृतमयं सहजं वर्म ॥ 3-308-26 प्रस्थितं संगमायोपक्रन्तम् 3-308-28 आत्मसंस्थांवचनवशाम्। एनां न दूषयामास। कन्यात्वस्थापनेनेति शेषः ॥


Mahabharat- Hindi (Devanagari) 100000 shlokas

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.